स्कंदन ही अशी प्रक्रिया आहे, ज्याद्वारे पाण्यातील स्थिर निलंबनात असलेले ऋणप्रभारित निलंबित कण अस्थिर केले जातात. हे धनप्रभारित स्कंदक टाकून साध्य केले जाते. स्कंदकातील धनप्रभार पाण्यातील ऋणप्रभाराला निष्प्रभ करतो (म्हणजेच त्याला अस्थिर करतो). एकदा कण अस्थिर किंवा निष्प्रभ झाले की, स्कंदन प्रक्रिया घडते. अस्थिर झालेले कण एकत्र येऊन अधिकाधिक मोठे कण बनतात, जोपर्यंत ते अवसादनाने खाली बसण्याइतके जड होत नाहीत किंवा हवेचे बुडबुडे अडकवून तरंगण्याइतके मोठे होत नाहीत.
आज आपण दोन सामान्य फ्लॉक्युलंट्सच्या, म्हणजेच पॉली ॲल्युमिनियम क्लोराईड आणि ॲल्युमिनियम सल्फेटच्या, फ्लॉक्युलेशन गुणधर्मांचा अधिक बारकाईने अभ्यास करणार आहोत.
ॲल्युमिनियम सल्फेटॲल्युमिनियम सल्फेट स्वभावाने आम्लधर्मी आहे. ॲल्युमिनियम सल्फेटचे कार्यतत्त्व खालीलप्रमाणे आहे: ॲल्युमिनियम सल्फेटपासून ॲल्युमिनियम हायड्रॉक्साईड, Al(0H)3, तयार होते. ॲल्युमिनियम हायड्रॉक्साईडची एक मर्यादित pH श्रेणी असते, ज्याच्या वर त्यांचे प्रभावीपणे जलविघटन होत नाही. उच्च pH (म्हणजे pH ८.५ च्या वर) असताना जलविघटित ॲल्युमिनियम हायड्रॉक्साईड लवकर खाली बसते, म्हणून कार्यरत pH ५.८-८.५ च्या श्रेणीत ठेवण्यासाठी काळजीपूर्वक नियंत्रित करणे आवश्यक आहे. अविद्राव्य हायड्रॉक्साईड पूर्णपणे तयार होऊन अवक्षेपित होईल याची खात्री करण्यासाठी, अवक्षेपण प्रक्रियेदरम्यान पाण्यातील अल्कधर्मीता पुरेशी असणे आवश्यक आहे. हे धातूंच्या हायड्रॉक्साईडवर/मध्ये अधिशोषण आणि जलविघटनाच्या संयोगाद्वारे रंग आणि कलिल पदार्थ काढून टाकते. म्हणून, ॲल्युमिनियम सल्फेटची कार्यरत pH श्रेणी काटेकोरपणे ५.८-८.५ आहे, त्यामुळे ॲल्युमिनियम सल्फेट वापरताना संपूर्ण प्रक्रियेदरम्यान pH चे चांगले नियंत्रण सुनिश्चित करणे खूप महत्त्वाचे आहे.
पॉलीॲल्युमिनियम क्लोराइड(पीएसी) हे आज वापरात असलेल्या सर्वात प्रभावी जलशुद्धीकरण रसायनांपैकी एक आहे. इतर जलशुद्धीकरण रसायनांच्या तुलनेत, त्याच्या उच्च स्कंदन कार्यक्षमतेमुळे आणि pH व तापमानाच्या विस्तृत श्रेणीमुळे, याचा वापर पिण्याच्या पाण्यात आणि सांडपाण्यावर प्रक्रिया करण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर केला जातो. पीएसी अनेक वेगवेगळ्या ग्रेडमध्ये उपलब्ध आहे, ज्यामध्ये ॲल्युमिनाचे प्रमाण २८% ते ३०% पर्यंत असते. पीएसीचा कोणता ग्रेड वापरायचा हे निवडताना, ॲल्युमिनाचे प्रमाण हा एकमेव विचार करण्याजोगा घटक नाही.
पीएसीला पूर्व-जलविघटन स्कंदक मानले जाऊ शकते. पूर्व-जलविघटन ॲल्युमिनियम क्लस्टर्समध्ये खूप जास्त धन प्रभार घनता असते, ज्यामुळे पीएसी तुरटीपेक्षा अधिक धनप्रभारित बनते. यामुळे ते पाण्यातील ऋणप्रभारित निलंबित अशुद्धींसाठी एक अधिक प्रभावी अस्थिरक ठरते.
ॲल्युमिनियम सल्फेटच्या तुलनेत पीएसीचे खालील फायदे आहेत.
१. हे खूप कमी सांद्रतेवर काम करते. सर्वसाधारणपणे, PAC ची मात्रा ही तुरटीसाठी आवश्यक असलेल्या मात्रेच्या सुमारे एक-तृतीयांश असते.
२. त्यामुळे प्रक्रिया केलेल्या पाण्यात कमी प्रमाणात ॲल्युमिनियम शिल्लक राहते.
३. त्यामुळे कमी गाळ तयार होतो
४. हे pH च्या विस्तृत श्रेणीमध्ये कार्य करते.
फ्लॉक्युलंट्सचे अनेक प्रकार आहेत आणि हा लेख त्यापैकी फक्त दोन प्रकारांची ओळख करून देतो. कोॲग्युलंट निवडताना, तुम्ही प्रक्रिया करत असलेल्या पाण्याची गुणवत्ता आणि तुमचे स्वतःचे खर्चाचे बजेट विचारात घेतले पाहिजे. मला आशा आहे की तुमचा पाणी शुद्धीकरणाचा अनुभव चांगला असेल. २८ वर्षांचा अनुभव असलेला पाणी शुद्धीकरण रसायनांचा पुरवठादार म्हणून, मला तुमच्या (पाणी शुद्धीकरण रसायनांसंबंधीच्या) सर्व समस्या सोडवण्यात आनंद होईल.
पोस्ट करण्याची वेळ: जुलै-२३-२०२४
